Bornova Belediyesi, Türkiye'de ilçe düzeyinde bir ilk olarak Dijital İkiz Platformu'nu hayata geçirdi.
Bornova Belediyesi, afetlere hazırlık ve kriz yönetiminde Türkiye’de ilçe düzeyinde bir ilke imza atarak Dijital İkiz Platformunu hayata geçirdi. Depremden yangına, selden enerji altyapısına kadar geniş bir risk yelpazesini aynı sistemde analiz eden platform, Bornova’yı afetlere karşı daha hazırlıklı hale getirirken, müdahale süreçlerinde hız ve koordinasyonu artırmayı hedefliyor.
Bornova Belediye Başkanı Ömer Eşki, Kıyı Ege Belediyeler Birliği (KEBB) tarafından Tepekule Kongre Merkezi’nde düzenlenen “İzmir’de Afet” çalıştayında yaptığı konuşmada, Bornova Belediyesi’nin yeni nesil afet yönetimi yaklaşımını kamuoyuyla paylaştı. Eşki, afet yönetiminde en büyük problemin koordinasyon eksikliği olduğuna dikkat çekerek, Dijital İkiz Platformu ile bu sorunun veri temelli yönetim anlayışıyla aşılacağını vurguladı.
BAŞKAN EŞKİ: “BİZ KAOSU DEĞİL, VERİYİ YÖNETECEĞİZ”
Çalıştayda platformun detaylarını anlatan Başkan Eşki, Dijital İkiz’in Bornova’yı 360 derece izleyen entegre bir akıllı şehir ve kentsel dayanıklılık modeli sunduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Biz Dijital İkiz ile kaosu değil, veriyi yöneteceğiz. Hangi fayda, hangi şiddette deprem olursa Bornova’da ne olur, artık bunu matematiksel olarak görebiliyoruz. Planlamamızı buna göre yapıyoruz.”
Başkan Eşki, afet anlarında yaşanan panik ve düzensizliğin en büyük nedenlerinden birinin önceden planlanmamış koordinasyon süreçleri olduğunu ifade etti. Bu nedenle platformun, yalnızca bir teknoloji yatırımı değil, aynı zamanda kriz yönetiminde bir paradigma değişimi olduğunu dile getirdi.
17 AĞUSTOS HAFIZASI: “EKMEK DAĞLARI” ÖRNEĞİ
Başkan Eşki, 17 Ağustos 1999 depremini 13 yaşında yaşadığını belirterek, o dönem hafızasında yer eden “ekmek dağları” örneği üzerinden plansız yardımların nasıl bir düzensizlik yaratabildiğine dikkat çekti.
Eşki, konuşmasında şu sözlere yer verdi:
“Yardımsever bir milletiz ama organizasyon yeteneğimizi doğru kullanamıyoruz. Oysa tüm sorunları çözecek imkâna sahibiz.” Bu ifadelerle Eşki, afet anında yapılan yardımların değerini küçümsemeden, asıl meselenin doğru planlama ve yönlendirme olduğunu vurguladı.
AFETLERDE İLK HEDEF: PANİK DEĞİL GÜVEN
Kahramanmaraş depremlerinde gönüllü olarak arama kurtarma çalışmalarına katıldığını anlatan Ömer Eşki, yaşadığı bazı travmatik anıları da paylaştı. Afet ortamında karşılaştığı “Fazla cenaze torbanız var mı?” sorusunu hatırlatan Eşki, bu anın kendisinde derin bir iz bıraktığını söyledi.
Eşki’ye göre afetlerde ilk yapılması gereken, vatandaşın yalnızlık korkusunu gidermek ve güven duygusunu tesis etmek. Bu noktada yerel yönetimlerin rolüne dikkat çeken Eşki, Bornova Belediyesi bünyesinde bir arama kurtarma ekibi kurduklarını, ayrıca mahalle ölçeğinde ekipler oluşturmayı hedeflediklerini belirtti.
Başkan Eşki, afetlerde devletin vatandaşla temasının hayati olduğuna vurgu yaparak şunları söyledi:
“Devletin sıcak elini vatandaşın omzunda hissettirmemiz gerekiyor.”
YANGINA KARŞI YOMA, SELE KARŞI YENİ EĞİM PLANI
Bornova’nın geniş ormanlık alanlara sahip olduğunu hatırlatan Başkan Eşki, yangınlara karşı geliştirilen YOMA (Yangın Olaylarına Müdahale Aracı) hakkında da bilgi verdi. Eşki, YOMA sayesinde 120 metre menzilli yüksek basınçlı su müdahalesi yapabildiklerini belirtti.
Sel riskine karşı ise suyun toplandığı alanların tespit edildiğini söyleyen Eşki, eğim düzenlemeleriyle suyun dere yataklarına yönlendirilmesi için çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti. Bu sayede özellikle ani yağışlarda oluşabilecek taşkın riskinin azaltılması hedefleniyor.
“HER YIL BİR ÖNCEKİNDEN DERS ÇIKARMAK ZORUNDAYIZ”
Konuşmasının sonunda afet yönetiminde sürekliliğin önemine dikkat çeken Başkan Eşki, şu sözlerle mesaj verdi:
“Bu ülkenin genlerine deneme-yanılma işlemiş olabilir. Ama biz her yıl bir önceki yıldan ders çıkararak ilerlemek zorundayız. Temel hedefimiz veriyi doğru toplamak, organizasyonu doğru yapmak ve ilk kaos anını bilgiyle yıkmak.”
TÜRKİYE’DE İLÇE ÖLÇEĞİNDE BİR İLK: DİJİTAL İKİZ PLATFORMU
Bornova Belediyesi, Türkiye’de ilçe düzeyinde Dijital İkiz teknolojisini uygulayan ilk yerel yönetim olarak dikkat çekiyor. Platform, afet risklerini öngören ve bilimsel analizlere dayalı karar destek mekanizmalarını güçlendiren yeni nesil bir dijital dönüşüm modeli olarak tanımlanıyor.
Bornova Belediyesi’nin hayata geçirdiği bu sistem, kenti yalnızca afet anında değil, afet öncesinde hazırlık ve risk azaltma aşamasında da yönetilebilir hale getiriyor.
deprem senaryoları üç boyutlu simülasyonda
Dijital İkiz Platformu kapsamında Bornova’nın:
bina envanteri
zemin sınıfları
aktif fay hatları
tek bir sistemde toplandı.
Olası deprem senaryolarında yer ivmesi ve hasar analizleri yapı bazlı hesaplanabilir hale gelirken; köprülerin, doğal gaz ve su hatlarının, elektrik altyapısının nasıl etkileneceği önceden simüle ediliyor. Ayrıca olası yol kapanma ihtimalleri ve enkaz alanları üç boyutlu ortamda modellenerek kriz anında daha hızlı müdahale planlaması yapılabiliyor.
ENERJİ DE AFET PLANININ PARÇASI
Bornova Belediyesi’nin dijital dönüşüm hamlesi yalnızca deprem senaryolarıyla sınırlı değil. Yenilenebilir enerji yatırımları da afet planlamasının bir parçası haline getirildi.
Bu kapsamda rüzgâr ve güneşten enerji üretecek hibrit “Rüzgâr Ağaçları” projesi üzerinde çalışıldığı belirtildi. Afet anında sökülerek kriz bölgelerine taşınabilecek şekilde tasarlanan bu sistemle, elektrik ihtiyacının hızlı biçimde karşılanması amaçlanıyor.
360 DERECE AKILLI KENT EKOSİSTEMİ
Bornova Belediyesi’nin Dijital İkiz Platformu ile;
gerçek zamanlı sismik izleme
yapısal kırılganlık analizleri
toplanma alanı kapasite planlaması
kritik altyapı risk tespiti
IoT tabanlı çevresel izleme
demografik ve mekânsal analizler
tek bir entegre sistem üzerinden yürütülüyor.
Platformun, Bornova’da afetlere hazırlık konusunda bilimsel veri temelli yönetimin yerel ölçekte nasıl uygulanabileceğine dair somut bir model sunduğu vurgulandı.