DÖNERDEN SUCUĞA YENİ KURALLAR GELDİ
Tarım ve Orman Bakanlığı, et ve et ürünlerinin üretimi, ambalajlanması, etiketlenmesi ve satışına yönelik yeni düzenlemeyi yürürlüğe koydu. Dönerin içeriğinden kıymanın etiket bilgilerine, kanatlı ürünlerinin satışından sucuk ve pastırmada kullanılabilecek maddelere kadar birçok alanda yeni kurallar getirildi. İşletmelere uyum için 31 Mart 2027 tarihine kadar süre tanındı.
DÖNERİN TÜRÜ ETİKETTE AÇIKÇA BELİRTİLECEK
16 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Et, Hazırlanmış Et Karışımları ve Et Ürünleri Tebliği ile döner çeşitleri yeniden tanımlandı. Buna göre ürünler “yaprak döner”, “kıyma döner” ve “yaprak-kıyma döner” şeklinde sınıflandırılacak.
Kıyma dönerde kullanılan kırmızı etin en fazla yüzde 90'ı kıymadan, en az yüzde 10'u yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı etten oluşacak. Yaprak-kıyma dönerde ise yaprak et oranı en az yüzde 60, kıyma oranı en fazla yüzde 40 olacak.
Dönerde yağ oranı yüzde 25'i, tuz oranı ise yüzde 2'yi geçemeyecek. Ayrıca üretimde fıstık ve peynir gibi girdilerin kullanımına izin verilmeyecek. Dönerin toplam et proteini oranı da en az yüzde 12 olacak.
Satışa sunulan dönerin adında yer alan “yaprak”, “kıyma” veya “yaprak-kıyma” ifadelerinin, ürün adıyla aynı renk ve yazı karakterinde kullanılması gerekecek.
KIYMA ETİKETLERİNE YENİ BİLGİLER EKLENECEK
Yeni düzenlemeyle kıyma ürünlerinin etiketlerinde yağ oranı ile kolajen bağ doku proteininin et proteinine oranına ilişkin bilgiler tüketicinin kolayca görebileceği alanda bulunacak.
Ayrıca ürün adının tür adıyla birlikte belirtilmesi gerekecek. “%100”, “%100 Dana eti” veya “%100 Göğüs eti” gibi ifadelerin ve bu yöndeki logoların kullanımına izin verilmeyecek.
MARKETLERDE KIYMA TÜKETİCİ TALEBİYLE HAZIRLANACAK
Perakende işletmelerinde kıyma, kanatlı kıyma ve belirli hazırlanmış karışımların yalnızca tüketicinin talebi üzerine ve satış sırasında hazırlanabilecek.
Çiğ kanatlı etleri ise hazır ambalajlı şekilde satışa sunulacak. Perakendeciler, ürünleri ambalaj bütünlüğünü bozmadan tüketiciye ulaştıracak.
Kanatlı kıyma ve kanatlı kıyma kullanılarak hazırlanan ürünlerin piyasaya arzında da dondurulmuş ürün şartı getirildi.
SUCUK VE PASTIRMADA BAZI MADDELERE SINIRLAMA
Sucuk, ısıl işlem görmüş sucuk ve pastırma üretiminde protein tozu, protein hidrolizatı ve benzeri azot kaynaklarının yanı sıra nişasta ve soya ürünleri gibi dolgu maddelerinin kullanımına izin verilmeyecek.
Baharat, ekmek ve galeta unu gibi bazı bileşenlerden kaynaklanabilecek nişasta ve bitkisel protein için ise belirli sınırlar uygulanacak.
Sucukta toplam et proteini en az yüzde 15, ısıl işlem görmüş sucukta ise en az yüzde 13 olacak. Kavurma ve kıyma kavurmada ise gıda katkı maddesi kullanımına izin verilmeyecek.
DÖNER VE BAZI ÜRÜNLERDE TÜTSÜLEME YAPILAMAYACAK
Yeni tebliğ kapsamında sucuk, ısıl işlem görmüş sucuk, döner, kanatlı eti döneri, pastırma, kavurma ve kıyma kavurmada tütsüleme yapılamayacak.
Bu ürünlerde tütsü aroma vericileri ile et aroması veren aroma vericilerin kullanımına da sınırlamalar getirildi.
KANATLI ÜRÜNLERİNDE DE ORANLAR BELİRLENDİ
Kanatlı köfte ve kanatlı burger ürünlerinde toplam et proteini en az yüzde 10, yağ oranı en fazla yüzde 15, tuz oranı ise en fazla yüzde 2 olacak.
Kanatlı eti dönerinde toplam et proteini en az yüzde 14, pişmiş kanatlı eti dönerinde ise en az yüzde 18 olarak uygulanacak.
Mekanik ayrılmış kanatlı eti (MAKE) yalnızca belirli kanatlı emülsifiye et ürünlerinde kullanılabilecek. Bu maddeyi içeren ürünlerin etiketlerinde tüketiciyi bilgilendiren özel ifadeler bulunacak.
ETİKETLERDE UYARI İFADELERİ ZORUNLU OLACAK
Emülsifiye et ürünlerinde baş eti kullanılması halinde ambalaj üzerinde “Baş eti içerir.” ifadesinin yer alması gerekecek.
Mekanik ayrılmış kanatlı eti kullanılan ürünlerde de bu durumu belirten bilginin hem etikette hem de bileşenler listesinde gösterilmesi zorunlu olacak.
Çiğ kanatlı eti, kanatlı kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarında ise tüketiciye pişirme uyarısı yapılacak. Ürün etiketlerinde, pişirme sırasında merkezi sıcaklığın en az 72 dereceye ulaşması gerektiği belirtilecek.
Dondurulmuş çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve mekanik ayrılmış kanatlı etlerinde de “Çözündürüldükten sonra tekrar dondurulmaz.” uyarısı bulunacak.
İŞLETMELER İÇİN UYUM SÜRESİ 31 MART 2027
Yeni tebliğ 16 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Daha önce faaliyet gösteren gıda işletmeleri ise yeni kurallara 31 Mart 2027 tarihine kadar uyum sağlamak zorunda olacak.
Bu tarihe kadar işletmeler, eski tebliğin hükümlerine tabi olmaya devam edecek. 31 Mart 2027'den önce piyasaya sunulan ürünler ise raf ömrünün sonuna kadar satışta kalabilecek.
Yeni düzenlemeye aykırı hareket eden işletmeler hakkında 5996 sayılı Kanun kapsamında idari yaptırım uygulanabilecek.
Web.tv
